ՀԱՐՍՏԱՑՐՈՒ ԳԻՏԵԼԻՔՆԵՐԻԴ ՊԱՇԱՐԸ
Ակտիվացրու «Իմ+»-ը գերազանց գնահատականներ ստանալու համար
Ստեղծեք Ձեր ուսումնական ծրագիրը «ԻմԴպրոց» կայքում
Ստացեք հաշվետվություն Ձեր ուսումնական ծրագիր արդյունավետության վերաբերյալ
Օգտագործեք Ձեր առաջադրանքները ստուգողական աշխատանքներում

Տեսություն

Այն բուրգը, որի հիմքը կանոնավոր բազմանկյուն է, իսկ բուրգի գագաթի պրոյեկցիան հիմքի հարթության վրա հիմքի կենտրոնն է, կոչվում է կանոնավոր բուրգ:
Կարևոր է իմանալ կանոնավոր բուրգի հետևյալ երկու հատկությունները:
Հատկություն 1: Կանոնավոր բուրգի բոլոր կողմնային կողերը հավասար են, ընդ որում՝ դրանք  հիմքի հարթության հետ կազմում են հավասար անկյուններ:
 
Հատկություն 2: Կանոնավոր բորգի կողմնային նիստերը հավասարասրուն և միմյանց հավասար եռանկյուններ են:
Կանոնավոր բուրգի կողմնային նիստի բարձրությունը կոչվում է հարթագիծ:
Կանոնավոր բուրգի բոլոր հարթագծերը հավասար են:
Դիտարկենք կանոնավոր բուրգի կարևոր մասնավոր դեպքերը՝
 
- կանոնավոր եռանկյուն բուրգ,
- կանոնավոր քառանկյուն բուրգ,
- կանոնավոր վեցանկյուն բուրգ:
 
regulara_trijstura_piramida.JPG
Կանոնավոր եռանկյուն բուրգ
  
Կանոնավոր եռանկյուն բուրգի հիմքը հավասարակողմ եռանկյուն է:
Բուրգի գագաթի պրոյեկցիան հիմքի եռանկյան միջնագծերի հատման կետն է:
 
Հիշիր՝
 
\(BN:NK = 2:1\)
 
\(KD\)-ն հարթագիծն է,
 
\(NKD\)-ն և \(NLD\)-ն հիմքին առընթեր երկնիստ անկյուններն են,
 
\(DCN\)-ն և \(DBN\)-ն հիմքի հարթության հետ կողմնային կողերի կազմած անկյուններն են:
 
regulara cetrstura piramida.JPG
Կանոնավոր քառանկյուն բուրգ
  
Կանոնավոր քառանկյուն բուրգի հիմքը քառակուսի է:
Բուրգի գագաթի պրոյեկցիան հիմքի քառակուսու անկյունագծերի հատման կետն է:
 
\(ML\)-ը հարթագիծն է,
 
\(MLO\)-ն հիմքին առընթեր երկնիստ անկյունն է,
 
\(MCO\)-ն հիմքի հարթության հետ կողմնային կողի կազմած անկյունն է:
 
sestura_piramida.JPG
Կանոնավոր վեցանկյուն բուրգ
  
Կանոնավոր վեցանկյուն բուրգի հիմքը կանոնավոր վեցանկյուն է:
Բուրգի գագաթի պրոյեկցիան հիմքի վեցանկյան անկյունագծերի հատման կետն է: 
\(SE = h\)-ը հարթագիծն է, \(OES\)-ը հիմքին առընթեր երկնիստ անկյունն է:
 
Կանոնավոր բուրգի կողմնային մակերևույթի մակերեսը հաշվում են հետևյալ երկու բանաձևերի միջոցով՝
 
S հիմք=12P հիմքhևS հիմք=S հիմքcosϕ,
 
որտեղ \(P\)-ն հիմքի պարագիծն է, \(h\)-ը հարթագիծը, ϕ-ն՝ հիմքին առընթեր երկնիստ անկյունը:
Կանոնավոր բուրգի կողմնային մակերևույթի մակերեսը հավասար է հիմքի պարագծի և բուրգի հարթագծի արտադրյալի կեսին:
Աղբյուրները
Ս. Հակոբյան, Երկրաչափություն 10-րդ դասարան, ՏԻԳՐԱՆ ՄԵԾ, 2009