ՀԱՐՍՏԱՑՐՈՒ ԳԻՏԵԼԻՔՆԵՐԻԴ ՊԱՇԱՐԸ
Ակտիվացրու «Իմ+»-ը գերազանց գնահատականներ ստանալու համար
Ստեղծեք Ձեր ուսումնական ծրագիրը «ԻմԴպրոց» կայքում
Ստացեք հաշվետվություն Ձեր ուսումնական ծրագիր արդյունավետության վերաբերյալ
Օգտագործեք Ձեր առաջադրանքները ստուգողական աշխատանքներում

Տեսություն

Բայի սեռը
Բայն ունի երեք սեռ՝   ներգործական, կրավորական և չեզոք: 
Ներգործական սեռի բայերը ցույց են տալիս ենթակայի կատարած այնպիսի գործողություն,
որի համար պահանջվում է կրող առարկա: 
Ներգործական սեռի բայերը ընդունում են ո՞ւմ, ի՞նչ հարցերը, որոնց պատասխանը լինում է հայցական հոլովով դրված լրացումը: Այդ լրացումը կոչվում է ուղիղ խնդիր:
Օրինակ
Երեխան կոտրեց ապակին:
Տղան ճանաչեց իր մանկության ընկերոջը:
Այս նախադասություններում ապակին, ընկերոջը  բառերն ուղիղ խնդիրներ են:
Ուշադրություն
Բոլոր պատճառական բայերը ներգործական սեռի են:
Ներգործական սեռի բայերից վ ածանցով կազմվում են կրավորականներ:
Կրավորական  սեռի բայերը ցույց են տալիս այնպիսի գործողություն, որը ենթական կրում է իր վրա մի ուրիշ առարկայից:
Կրավորական սեռի բայերն ընդունում են ինչի՞ց, ումի՞ց, ո՞ւմ կողմից  հարցերը, որոնց պատասխանը լինում է բացառական հոլովով դրված կամ կողմից  բառով կազմված լրացումը:
Այդ լրացումը կոչվում է ներգործող խնդիր:
Կրավորական սեռի բայերը կազմվում են ներգործական սեռի բայերից վ ածանցով:
 
Ուշադրություն
Վ ածանցով ոչ բոլոր բայերն են կրավորական սեռի:
Եթե ենթական ինքն է կատարում գործողությունը, այլ ոչ թե կրում է մի ուրիշ առարկայից, ապա չեզոք  սեռի է: Այսինքն՝ վ ածանց ունեցող բայի կրավորական լինելը կամ չլինելը կախված է նախադասության իմաստից:
Օրինակ
Երկնքում ամպեր են կուտակվել:
Այս նախադասության մեջ կուտակվել  բայը կրավորական սեռի չէ: Այդպիսի բայերը կոչվում են  կրավորակերպ չեզոք:
 
Ուշադրություն
Որոշ դեպքերում վ- ն կարող է լինել արմատական հնչյուն՝ գովել, գրավել:
Չեզոք սեռի բայերը ցույց են տալիս այնպիսի գործողություն, որով ենթական ոչ ներգործում է մեկ ուրիշի վրա, ոչ էլ ուրիշից կրում է իր վրա:
Մոտենալ, կորչել, ծաղկել`  չեզոք սեռի բայեր են: Այս բայերը չեն կարող ստանալ վ ածանց և վերածվել կրավորականի: Սրանք չեն կարող ունենալ ո՛չ ուղիղ, ո՛չ ներգործող խնդիր լրացում, չեն կարող ստանալ վ ածանց և վերածվել կրավորականի:
Չեզոք սեռի որոշ բայեր ձևով նման են կրավորականներին` հարձակվել, զբաղվել, հուսահատվել բայերից վ ածանցը դուրս չի գալիս: