ՀԱՐՍՏԱՑՐՈՒ ԳԻՏԵԼԻՔՆԵՐԻԴ ՊԱՇԱՐԸ
Ակտիվացրու «Իմ+»-ը գերազանց գնահատականներ ստանալու համար
Ստեղծեք Ձեր ուսումնական ծրագիրը «ԻմԴպրոց» կայքում
Ստացեք հաշվետվություն Ձեր ուսումնական ծրագիր արդյունավետության վերաբերյալ
Օգտագործեք Ձեր առաջադրանքները ստուգողական աշխատանքներում

Տեսություն

Խնդիրների լուծում բազմանդամների արժեքները հաշվելու միջոցով
Բազմանդամները լայնորեն կիրառվում են տարբեր գործընթացներ նկարագրելու հարցում, որոնց իրականացումը կախված է մի քանի փոփոխական մեծություններից:
 
Տեղադրելով այդ փոփոխականների փոխարեն որոշակի թվեր՝ հնարավոր է դառնում գործընթացները նկարագրելու խնդիրները բերել համապատասխան բազմանդամների արժեքները գտնելու գործին:  
Օրինակ
Խնդիր 1:
 
Մարդկանց արյունատար համակարգում հակամանրէների խտությունը հաշվառվում է արյան ընդհանուր քանակի միլիոներորդ մասերով: Այն կախված է դեղամիջոցն ընդունելուց հետո անցած \(t\) ժամանակից: Հակամանրէների \(k\) խտության կախվածությունը \(t\) ժամանակից նկարագրվում է հետևյալ բազմանդամով՝ k=0,05t2+2t+2:
Պարզենք մարդու օրգանիզմում հակամանրէների խտությունը դեղամիջոցն ընդունելուց \(2\) ժամ անց:
 
Լուծում:
Տրված հարցին պատասխանելու համար պետք է հաշվել k=0,05t2+2t+2 բազմանդամի արժեքը \(t=2\) դեպքում:
 
1. Բազմանդամում \(t\)-ի փոխարեն տեղադրենք \(2\)`
 
k=0,05t2+2t+2=0,0522+22+2
 
2. Հաշվելով արտահայտության արժեքը՝ ստանում ենք պատասխանը՝
 
0,0522+22+2=0,054+4+2=0,2+4+2+=5,8
 
Պատասխան՝ հակամանրէների խտությունը դեղամիջոցն ընդունելուց \(2\) ժամ անց հավասար է մարդու արյան ընդհանուր քանակի \(5,8\) միլիոներորդ մասին:  
 
Խնդիր 2:
  
Կիլոկալորիաների միջին քանակը, որը մեկ օրում պետք է ծախսի \(m \)կգ զանգվածով և \(g\) սմ հասակով \(v\) տարեկան տղամարդը կարելի է նկարագրել հետևյալ բազմանդամով՝ 19,18m+7g9,25v+92,4:
 
Հաշվենք, թե օրական միջինում քանի կիլոկալորիա պետք է ծախսի դպրոցի \(55\) տարեկան տնօրենը, եթե նա կշռում է \(97\)կգ և ունի \(185\) սմ հասակ:    
 
Լուծում:
Տրված հարցին պատասխանելու համար, պետք է հաշվել 19,18m+7g9,25v+92,4 բազմանդամի արժեքը, եթե \(m = 97\), \(g = 185, v = 55\):
 
1. Տրված բազմանդամում \(m\)-ի, \(g\)-ի և \(v\)-ի փոխարեն տեղադրենք համապատասխան արժեքները՝ \(m = 97, g = 185, v = 55\)`
 
19,18m+7g9,25v+92,4=19,1897+71859,2555+92,4
 
2. Հաշվելով արտահայտության արժեքը՝ ստանում ենք պատասխանը՝
 
19,1897+71859,2555+92,4=1860,46+1295508,75+92,4=2739,11
 
Պատասխան՝ դպրոցի տնօրենը օրական միջինում պետք է ծախսի \(2739\) կիլոկալորիա:
Աղբյուրները
Ս. Մ. Նիկոլսկի, Մ.Կ. Պոտապով, Ն.Ն. Րեշետնիկով, Ա.Վ. Շեվկին, Հանրահաշիվ, 7-րդ դասարան, Անտարես, 2011: