ՀԱՐՍՏԱՑՐՈՒ ԳԻՏԵԼԻՔՆԵՐԻԴ ՊԱՇԱՐԸ
Ակտիվացրու «Իմ+»-ը գերազանց գնահատականներ ստանալու համար
Ստեղծեք Ձեր ուսումնական ծրագիրը «ԻմԴպրոց» կայքում
Ստացեք հաշվետվություն Ձեր ուսումնական ծրագիր արդյունավետության վերաբերյալ
Օգտագործեք Ձեր առաջադրանքները ստուգողական աշխատանքներում

Տեսություն

Բազմության գաղափարը
Բազմությունը որևէ առարկաների, իրերի, գաղափարների հավաքածու է, որոնք կոչվում են այդ բազմության տարրեր:
Սովորաբար բազմությունը նշանակում են լատինական այբուբենի մեծատառերով՝ \(A, B, C,..., \)իսկ բազմության տարրերը՝ նույն այբուբենի փոքրատառերով՝ \(a,b,c,...:\)
 
Բազմությունը բաղկացած է տարրերից. դա գրում են ձևավոր փակագծերի միջոցով՝ A=a1;a2;...;an
Եթե \(a\)-ն \(A\) բազմության տարր է, ապա ասում են՝ «\(a\)-ն պատկանում է \(A\)-ին» և գրում  պատկանելիության նշանի միջոցով՝ aA:  նշանը ցույց է տալիս, որ տարրը չի պատկանում բազմությանը:
 
Օրինակ՝ 8 նշանակում է, որ \(-8\) թիվը չի պատկանում բնական թվերի բազմությանը:
 
Բազմության տարրերի հերթականությունը կարևոր չէ:
 
Օրինակ՝ a,b,cևc,b,a բազմությունները նույն են, կամ հավասար են:
Երկու բազմություններ անվանում են հավասար, եթե նրանք բաղկացած են միևնույն տարրերից:
Ոչ մի տարր չպարունակող բազմությունը անվանում են դատարկ բազմություն և նշանակում են  նշանով:
Վերջավոր թվով տարրերից բաղկացած բազմությունը կոչվում է վերջավոր բազմություն:
Օրինակ՝ մեկ \(a\) տարրից բաղկացած A=a բազմությունը վերջավոր է:
Բնական թվերի ={1,2,3,4,5...} բազմությունը վերջավոր չէ կամ անվերջ է: 
 
Դիտարկենք բազմությունների տրման եղանակները:
Նկարագիրը բառերով
Նկարագիրը տարրերի տրման միջոցով
Տասնորդական համակարգի նիշեր
{0,1,2,3,4,5,6,7,8,9}
Լատինական այբուբենի առաջին չորս տառեր
{a,b,c,d}
(x+5)(x9)=0 հավասարման արմատներ
{−5;9}
Բնական թվերի բազմություն
={1,2,3,4,5...}
\(10\)-ից մեծ թվերի բազմություն
x;x>10
 
Բազմության տարրերից, տարբեր խմբավորումներով, կարելի է կազմել նոր բազմություններ:   
 
Օրինակ՝ ,Ω, երեք տարրանոց բազմությունից կարելի է կազմել մեկ և երկու տարրանոց ենթաբազմություններ՝ ,Ω,,,Ω,Ω,,,
Եթե \(A\) բազմության ցանկացած տարր հանդիսանում է նաև \(B\) բազմության տարր, ապա ասում են, որ \(A\)-ն \(B\) բազմության ենթաբազմություն է և գրում են՝ AB
Մասնավորապես՝ բազմությունը իր ենթաբազմությունն է՝ AA
 
Ուշադրություն
Չխառնես  և  նշանները:
Օրինակ՝ այս 30,1,2,3,4,5 գրառումը ճիշտ է, քանի որ \(3\) թիվը հանդիսանում է 0,1,2,3,4,5 բազմության տարր: Իսկ 30,1,2,3,4,5 գրառումը ճիշտ չէ՝ ձախ մասում թիվ է, իսկ պետք է բազմություն լինի:
Աղբյուրները
Ս. Մ. Նիկոլսկի, Մ.Կ. Պոտապով, Ն.Ն. Րեշետնիկով, Ա.Վ. Շեվկին, Հանրահաշիվ, 7-րդ դասարան, Անտարես, 2011: