ՀԱՐՍՏԱՑՐՈՒ ԳԻՏԵԼԻՔՆԵՐԻԴ ՊԱՇԱՐԸ
Ակտիվացրու «Իմ+»-ը գերազանց գնահատականներ ստանալու համար
Ստեղծեք Ձեր ուսումնական ծրագիրը «ԻմԴպրոց» կայքում
Ստացեք հաշվետվություն Ձեր ուսումնական ծրագիր արդյունավետության վերաբերյալ
Օգտագործեք Ձեր առաջադրանքները ստուգողական աշխատանքներում

Տեսություն

Պարզ թվեր, բաղադրյալ թվերի վերլուծումը պարզ արտադրիչների
Յուրաքանչյուր բնական թիվ, որը հավասար չէ \(1\) -ի, ունի առնվազն երկու բաժանարար՝ ինքը և \(1\) -ը: Կան բնական թվեր, որոնք այս երկուսից բացի, ուրիշ բաժանարարներ չունեն:
Այն բնական թիվը, որն ունի միայն երկու բաժանարար, կոչվում է պարզ թիվ:
Օրինակ
\(2, 3, 5, 7, 11\) թվերը պարզ են, քանի որ բաժանվում են միայն \(1\) -ի և իրենց վրա, այսինքն՝ ունեն երկու բաժանարար:
Այն բնական թիվը, որը իրենից և \(1\) -ից բացի ունի նաև այլ բաժանարարներ կոչվում է բաղադրյալ թիվ:
Օրինակ
\(4; 6; 8; 10\) թվերը բաղադրյալ են, քանի որ իրենցից և \(1\) -ից բացի բաժանվում են, օրինակ՝ \(2\), այսինքն՝ ունեն երկուսից ավելի բաժանարարներ:   
\(1\) -ը ոչ պարզ է, ոչ էլ՝ բաղադրյալ: 
\(48\) -ը բաղադրյալ թիվ է, այն բացի \(1\) -ից և \(48\) -ից, բաժանվում է նաև \(2\) -ի:
 
Գտնենք \(48\) -ի բոլոր բաժանարարները՝ ներկայացնենք այդ թիվը պարզ թվերի արտադրյալի տեսքով: Թիվը պարզ արտադրիչների վերլուծելիս օգտագործում են բաժանելիության հայտանիշները և կիրառում՝ սյունակով գրառում: Բաժանելին գրվում է ուղղահայաց գծից ձախ, բաժանարարը՝ աջ, իսկ քանորդը՝ բաժանարարի տակ:
 
48|224|212|26|23|31
 
Ստանում ենք՝ 48=22223, ընդ որում ստացված բոլոր արտադրիչները՝ \(2\) -ները և \(3\)-ը պարզ թվեր են:
 Թվի ներկայացումը պարզ թվերի արտադրյալի տեսքով կոչվում է թվի վերլուծում պարզ արտադրիչների:
375|3125|525|55|51375=3555
 
Թվաբանության հիմնական թեորեմը
Ցանկացած բնական թիվ բացի \(1\) -ից, կամ պարզ թիվ է կամ էլ՝ միակ ձևով վերլուծվում է պարզ արտադրիչների:  
Խնդիրներ լուծելիս հարմար է օգտվել պարզ թվերի աղյուսակից:
 
Tablica.png
Աղբյուրները
Բ. Նահապետյան, Ա. Աբրահամյան, Մաթեմատիկա 5-րդ դասարան, Մակմիլան-Արմենիա, 2006: